Mùa chụp ảnh cưới đẹp nhất là mùa mà bối cảnh bạn chọn đang ở trạng thái đẹp và thời tiết nơi đó ít rủi ro nhất, không có một tháng chung cho cả nước. Việt Nam trải dài qua nhiều vùng khí hậu: khi Hà Nội đang mùa thu dịu, miền Trung có thể đang mưa lũ, và miền Nam đang cuối mùa mưa.
Phần dưới đây đi qua thời tiết ba miền ở mức nguyên tắc, những mùa hoa, mùa lúa người ta hay săn, lý do vì sao trời âm u không xấu như nhiều người nghĩ, nên đặt lịch trước bao lâu, và cách giữ lịch linh hoạt để một ngày mưa không làm hỏng cả kế hoạch. Mọi mốc thời gian ở đây là mô tả chung; thời tiết từng năm một khác, nên luôn xem dự báo gần ngày.
Vì sao nên hỏi "mùa nào" trước khi hỏi "chụp ở đâu"
Phần lớn cặp đôi bắt đầu từ bối cảnh: thích biển, thích đồi thông, thích phố cổ. Nhưng bối cảnh nào cũng có mùa đẹp và mùa xấu. Bãi biển miền Trung vào tháng có bão, cánh đồng sau khi gặt trơ gốc rạ, đồi cỏ cháy vàng cuối mùa khô, phố cổ ngập nước vào mùa lũ. Chọn bối cảnh trước rồi mới nhìn lịch dễ dẫn tới chỗ phải dời nhiều lần hoặc chấp nhận một bộ ảnh không như mong đợi.
Cách làm ngược lại hiệu quả hơn: nhìn khoảng thời gian có thể chụp, thường là từ một đến bốn tháng trước ngày cưới, rồi hỏi trong khoảng đó, vùng nào đang đẹp. Nếu ngày cưới vào mùa đông ở miền Bắc, khoảng chụp trước đó rơi vào mùa thu, rất hợp với phố cổ và hồ nước. Nếu cưới vào giữa năm ở miền Nam, khoảng chụp có thể rơi vào cuối mùa khô, hợp với biển và đồng cỏ.
Khi bối cảnh có ý nghĩa đặc biệt và không đổi được, như quê nhà của một trong hai người, thì việc còn lại là chọn tháng ít rủi ro nhất trong khoảng có thể và chuẩn bị phương án dự phòng thật kỹ.
Thời tiết ba miền ở mức nguyên tắc
Bảng dưới là mô tả khí hậu chung, giúp khoanh vùng tháng nên và không nên. Không thay được dự báo thời tiết của cơ quan khí tượng cho đúng ngày bạn chụp.
| Vùng | Thường thuận cho ảnh ngoài trời | Thường nhiều rủi ro | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Đồng bằng và trung du Bắc Bộ | Mùa thu và cuối xuân, trời dịu, nắng nhẹ | Giữa hè nắng nóng, mưa rào; giữa đông lạnh, trời xám | Mùa xuân hay có mưa phùn, nồm ẩm |
| Vùng núi phía Bắc | Thu và đầu đông trời trong; mùa lúa chín vùng cao | Mùa mưa có thể sạt lở đường đèo; đợt rét đậm | Kiểm tình trạng đường trước khi đi |
| Duyên hải miền Trung | Mùa xuân tới mùa hè, nắng nhiều, biển êm | Các tháng cuối năm hay có mưa lớn, bão, lũ | Ranh giới mùa khác nhau giữa bắc và nam miền Trung |
| Tây Nguyên và vùng Đà Lạt | Mùa khô, trời trong | Mùa mưa, mưa rào chiều gần như mỗi ngày | Sáng sớm lạnh quanh năm |
| Nam Bộ | Mùa khô, ít mưa, trời xanh | Mùa mưa, mưa rào bất chợt buổi chiều | Mưa mùa này thường nhanh tạnh |
Đặc điểm "mưa rào chiều nhanh tạnh" ở Nam Bộ và Tây Nguyên có nghĩa là vẫn có thể chụp ngoài trời trong mùa mưa nếu dồn lịch vào buổi sáng. Ngược lại, mưa bão miền Trung thường kéo dài nhiều ngày, nên tránh hẳn nếu có thể.
Mùa hoa, mùa lúa và những bối cảnh theo mùa
Mùa lúa. Lúa chín vàng chỉ đứng ngoài đồng khoảng một đến hai tuần. Đồng bằng Bắc Bộ thường có hai vụ, ruộng bậc thang vùng núi phía Bắc thường một vụ vào khoảng cuối hè sang thu, Nam Bộ thì nhiều vụ, lệch nhau theo địa phương.
Mùa hoa. Nhiều loài hoa ở vùng cao và đồng bằng được săn theo mùa: hoa cải, hoa mận, hoa ban, hoa dã quỳ, hoa sen, hoa sữa. Thời điểm nở rộ lệch theo thời tiết mỗi năm, có khi vài tuần. Đặt lịch theo lời người địa phương ngay trước đó, không theo mốc của năm trước.
Mùa lá đổi màu. Một số con đường, công viên có hàng cây thay lá vào cuối đông đầu xuân hoặc mùa thu, cho tông ảnh ấm. Khoảng thời gian đẹp nhất thường ngắn, chỉ vài ngày khi lá đổi màu đều.
Mùa nước nổi. Ở đồng bằng sông Cửu Long, mùa nước nổi làm cảnh đồng ruộng thành mặt nước rộng, hợp ảnh sông nước. Đi lại vất vả hơn và phải chú ý an toàn khi xuống xuồng.
Mùa lễ hội và du lịch. Không phải bối cảnh tự nhiên nhưng ảnh hưởng lớn: dịp lễ, nghỉ hè, cuối năm thì điểm du lịch đông, phòng khó đặt, phí dịch vụ có thể tăng. Lệch lịch khỏi cao điểm vài tuần thường dễ thở hơn nhiều.
Trời âm u không phải là thảm hoạ
Nhiều cặp đôi thất vọng khi sáng ngày chụp trời xám, không nắng. Thật ra, với ảnh chân dung, một lớp mây mỏng là thứ thợ ảnh rất thích: ánh sáng trải đều, không có bóng đen dưới mắt, da mịn, màu trang phục trung thực, người không phải nheo mắt. Trời âm u cũng cho ảnh không khí trầm lắng, điện ảnh, rất hợp với phố cổ, nhà cổ, đồi thông, hồ nước.
Điều cần khác đi là cách chụp. Trời xám thì bầu trời trong ảnh thường trắng bệch, nên thợ ảnh sẽ chọn khung ít trời, nhiều nền cây, nền tường, nền nước. Trang phục có màu nhấn như đỏ, xanh đậm, vàng mù tạt nổi bật trên nền xám tốt hơn váy trắng. Cặp đôi có thể mang theo một chiếc ô trong suốt hay ô màu làm đạo cụ, phòng khi mưa phùn.
Ngưỡng nên dời là khi mưa to, gió mạnh, có cảnh báo thời tiết nguy hiểm, hoặc khi đường đi tới bối cảnh không an toàn. Trời xám và mưa phùn nhẹ thường không phải lý do để huỷ, chỉ là lý do để đổi kế hoạch khung ảnh. Một mẹo nhỏ là cùng thợ ảnh chuẩn bị sẵn hai danh sách khung: danh sách cho ngày nắng với khung rộng có trời, ngược sáng, bóng đổ dài; và danh sách cho ngày âm u với khung cận, khung có ô, khung bên cửa sổ quán hay dưới hiên nhà. Sáng hôm đó nhìn trời rồi chọn danh sách, không ai phải bàn bạc lâu ngoài hiện trường.
Đặt lịch trước bao lâu và theo thứ tự nào
Thứ tự gợi ý cho cặp đôi muốn ảnh có trước ngày cưới đủ lâu để in thiệp và phóng ảnh treo tiệc. Mốc thời gian là ví dụ giả định, mỗi thợ ảnh có thời gian chỉnh sửa khác nhau.
- Chốt ngày cưới, đếm ngược khoảng thời gian cần ảnh xong; thường ảnh cần xong trước ngày in thiệp vài tuần.
- Trừ thời gian thợ ảnh chỉnh sửa và giao ảnh, hỏi trực tiếp thợ vì mỗi người một khác; từ đó ra khoảng tháng có thể chụp.
- Trong khoảng đó, chọn vùng và bối cảnh đang ở mùa đẹp, ít rủi ro thời tiết.
- Đặt lịch thợ ảnh sớm, nhất là nếu chụp vào mùa cưới đông khách; thợ có tên thường kín lịch vài tháng.
- Đặt lịch bối cảnh, lưu trú, phương tiện sau khi đã chốt với thợ.
- Giữ ít nhất một ngày dự phòng trong cùng khoảng, báo trước với thợ ảnh và nơi lưu trú.
Nếu bối cảnh phụ thuộc mùa vụ hay mùa hoa, đảo thứ tự: chốt mùa trước, rồi tính ngược thời gian chỉnh sửa và in ấn. Một số cặp đôi chấp nhận chụp xong ảnh cưới sau ngày cưới vì muốn đúng mùa lúa ở quê.
Giờ chụp trong ngày thay đổi theo mùa
Mùa hè trời sáng sớm và tối muộn. Ở miền Bắc, mùa hè mặt trời mọc sớm và lặn muộn hơn mùa đông khá nhiều. Khung ánh sáng đẹp buổi sáng đến rất sớm, nắng gắt cũng đến sớm, nên buổi chụp ngoài trời thường phải xong trước giữa buổi sáng. Buổi chiều thì phải chờ tới khá muộn nắng mới dịu.
Mùa đông ngày ngắn, nắng thấp. Mùa đông ở miền Bắc ngày ngắn, nắng ở góc thấp suốt cả ngày, cho ánh sáng xiên đẹp gần như liên tục khi trời có nắng. Đổi lại, thời gian chụp bị co lại và trời tối rất nhanh vào cuối chiều. Lịch phải gọn, ít điểm.
Miền Nam ít chênh lệch theo mùa. Càng vào phía Nam, giờ mặt trời mọc và lặn càng ít thay đổi trong năm. Khung giờ đẹp khá ổn định, khác biệt chủ yếu nằm ở chuyện mùa mưa hay mùa khô.
Xem giờ mặt trời mọc, lặn cụ thể. Trước buổi chụp, tra giờ mặt trời mọc và lặn của đúng ngày, đúng nơi trên ứng dụng thời tiết. Từ đó tính ngược giờ trang điểm, giờ xuất phát. Một sai lệch nửa tiếng có thể là khác biệt giữa có và không có bình minh trong ảnh.
Giữ lịch linh hoạt: điều khoản dời lịch và ngày dự phòng
Thời tiết không chờ ai, nên phần quan trọng nhất của kế hoạch là khả năng dời lịch. Trước khi đặt cọc với thợ ảnh, studio, nơi lưu trú hay chủ bối cảnh, hỏi rõ: nếu trời mưa to hoặc có cảnh báo thời tiết, có được dời không, dời được mấy lần, báo trước bao lâu, có mất cọc không. Ghi lại câu trả lời bằng tin nhắn.
Ví dụ giả định: một cặp đôi đặt chụp biển ở miền Trung vào cuối tháng chín, thoả thuận với thợ ảnh được dời một lần miễn phí nếu báo trước hai ngày khi có dự báo mưa lớn. Ba ngày trước chuyến đi, dự báo có áp thấp, hai bên dời sang ba tuần sau. Vì đã có thoả thuận, không ai mất tiền và không ai khó chịu. Nếu không thoả thuận trước, câu chuyện có thể thành tranh cãi về tiền cọc ngay trước ngày cưới.
Với chuyến đi xa, đặt vé và phòng loại có thể đổi ngày, dù đắt hơn một chút. Với bối cảnh gần, giữ sẵn một bối cảnh dự phòng có mái che. Sự linh hoạt này tốn ít công hơn nhiều so với việc chụp một ngày mưa gió rồi ngồi tiếc.
Câu hỏi thường gặp
Tháng nào chụp ảnh cưới ở Hà Nội đẹp?
Mùa thu thường được ưa chuộng vì trời dịu, nắng nhẹ, ít mưa, rất hợp phố cổ và hồ nước. Cuối xuân cũng đẹp nếu tránh được những ngày mưa phùn, nồm ẩm. Giữa hè nắng nóng và giữa đông lạnh xám thường khó chụp ngoài trời hơn.
Chụp ảnh cưới mùa mưa ở miền Nam có được không?
Được, vì mưa mùa này thường là mưa rào buổi chiều, nhanh tạnh. Dồn lịch ngoài trời vào buổi sáng, giữ bối cảnh có mái che dự phòng và thoả thuận dời lịch với thợ ảnh là có thể chụp khá yên tâm.
Nên chụp ảnh cưới trước ngày cưới bao lâu?
Tuỳ thời gian chỉnh sửa của thợ ảnh và thời điểm in thiệp, phóng ảnh. Nhiều cặp đôi chụp trước một đến ba tháng. Hỏi thợ ảnh thời gian giao ảnh thực tế rồi tính ngược lại, cộng thêm một khoảng dự phòng cho thời tiết.
Trời âm u có nên dời lịch chụp ảnh cưới không?
Thường không cần. Mây mỏng cho ánh sáng đều, da mịn, ảnh có không khí trầm. Chỉ nên dời khi mưa to, gió mạnh, có cảnh báo thời tiết nguy hiểm hoặc đường đi không an toàn.
Làm sao biết chính xác thời điểm hoa nở, lúa chín?
Hỏi người địa phương, thợ ảnh tại chỗ hoặc nơi lưu trú khoảng một đến hai tuần trước, nhờ họ gửi ảnh thực tế. Thời điểm hoa nở và lúa chín lệch theo thời tiết từng năm, mốc của năm trước chỉ để tham khảo.
Có nên chụp ảnh cưới vào dịp lễ hay kỳ nghỉ dài không?
Nên tránh nếu có thể. Dịp lễ, nghỉ hè, cuối năm thì điểm du lịch đông, phòng khó đặt, nhiều dịch vụ tăng phụ phí, và bối cảnh khó có khung vắng người. Lệch lịch vài tuần thường dễ dàng hơn nhiều.